Ochrona relacji klienta z prawnikiem może obejmować nie tylko treść konsultacji, ale także sam fakt jej odbycia. Wyrok ma określony zakres podmiotowy i przedmiotowy.
Raportowanie a tajemnica zawodowa
Sprawa Orde van Vlaamse Balies i inni dotyczyła raportowania potencjalnie agresywnych transgranicznych uzgodnień podatkowych. Przepisy przewidywały, że prawnik zwolniony z raportowania ze względu na tajemnicę zawodową ma powiadomić innych pośredników o ich obowiązkach. Organizacje zawodowe zakwestionowały ten mechanizm przed belgijskim sądem konstytucyjnym. Powstało pytanie, czy przekazanie takiego zawiadomienia samo nie ujawnia informacji objętych szczególną poufnością, nawet bez przesyłania treści całej porady.
Co chroni art. 7 Karty
Trybunał wskazał na szczególną ochronę komunikacji między prawnikiem a klientem, obejmującą treść konsultacji i co do zasady również jej istnienie. Obowiązek powiadomienia pośrednika niebędącego klientem ujawniał tożsamość prawnika oraz fakt zwrócenia się do niego w związku z uzgodnieniem. TSUE uznał tę ingerencję za zbędną dla osiągnięcia celu raportowania, ponieważ inni pośrednicy i sam podatnik podlegają własnym obowiązkom. Stwierdzenie nieważności dotyczyło konkretnego elementu mechanizmu powiadamiania. Wyrok nie zniósł wszystkich obowiązków informacyjnych związanych z transgranicznymi uzgodnieniami.
Późniejsze doprecyzowanie zakresu ochrony
W wyroku C-623/22 z 29 lipca 2024 r. TSUE wyjaśnił, że rozstrzygnięcie z 2022 r. dotyczy prawników objętych definicją właściwej dyrektywy o wykonywaniu zawodu, a nie automatycznie wszystkich innych profesjonalistów uprawnionych do reprezentacji prawnej. To istotne przy czytaniu sprawy w 2026 r.: nie należy przenosić wniosku na każdą usługę doradczą ani każdy rodzaj tajemnicy. Ochrona komunikacji nie oznacza też ogólnej zgody na ignorowanie obowiązku organu lub dowolne zatajenie informacji. Konkretny obowiązek wymaga odrębnej oceny.
Pytania o obieg informacji
Przed przekazaniem dokumentów ustal, z kim zawierasz umowę, kto będzie miał dostęp do materiałów i jakie osoby uczestniczą w obsłudze. Oddziel kontakt z osobą wykonującą zawód prawniczy od rozmowy z innym doradcą lub pośrednikiem. Sama nazwa usługi nie wyjaśnia źródła i zakresu obowiązku poufności.
W korespondencji warto określić odbiorców oraz temat konsultacji bez dołączania zbędnych danych osób trzecich. Jeśli pojawia się żądanie ujawnienia informacji, przygotuj jego pełną treść, podstawę wskazaną przez nadawcę i termin odpowiedzi. Poproś prowadzącego sprawę o wyjaśnienie, kto jest adresatem obowiązku i jaki zakres materiału jest nim objęty. Ten sposób pracy służy uporządkowaniu informacji; nie rozstrzyga z góry, czy w danym postępowaniu ujawnienie będzie dopuszczalne lub wymagane.
Źródło orzeczenia
Omówienie opublikowano 25 października 2026. Zapoznaj się z pełnym tekstem i późniejszym orzecznictwem przed wykorzystaniem argumentu.